Uważność – zarówno ta, którą się tematyzuje, jak i ta dostrzegalna w samych narzędziach poetyckich – zdaje się w poezji najczęściej ewokować dystans; rzeczywistość przedstawiana dzięki niej jawi się osobom czytelniczym jak gdyby zza szyby. Oczywistym walorem tego aspektu posługujących się nią wierszy – zwłaszcza kiedy ich refleksja przebywa drogę od detalu do detalu – jest możliwość bezpiecznego smakowania słów na każdym etapie, najpierw na zimno, a później – po objęciu całości – po raz drugi, szczególnie wówczas, gdy jak u Kateřiny Rudčenkovej w Chodzeniu po wydmach mamy do czynienia nie tylko z obfitym przywoływaniem obrazów i sekwencji scen, roztaczaniem oryginalnych wizji czy referowaniem zwariowanych snów, ale też z całą masą innych doznań – zapachów, perceptów dotykowych… Oraz pragnień. To właśnie im uważność i uwaga zdają się dedykowane przez czeską poetkę w stopniu największym, co sprawia, że wiersze z tego tomu nie są z pewnością jedynie aplikacją wyniesionej z filozofii jogi czy buddyzmu – z braku lepszego słowa – „mentalnej” dyspozycji, a niemal za każdym razem podskórnie, posługując się uważnością, zbijają jednocześnie tę szybkę i podają celowość jej instalacji w wątpliwość. Procesy pamięci, dorastania, dojrzewania, starzenia się, rozpadu, śmierci, zapominania, następowania etapów miłości, którym poświęcone są wiersze, stają się dzięki temu tak samo żywe jak odtwarzane w nich codzienne czynności albo erotyczne uniesienia; także dzięki niewygładzaniu niosącej ich precyzji, pewnej chropowatości stylu, nad których przełożeniem na polski czuwała Zofia Bałdyga.
Kateřina Rudčenková otrzymała za ten tom czeską nagrodę Magnesia Litera.
Kateřina Rudčenková (ur. w 1976 r.) – czeska poetka, prozaiczka i dramatopisarka. Autorka czterech tomów poetyckich: Ludwig (1999), Není nutné, abyste mě navštěvoval (2001), Popel a slast (2004) oraz Chůze po dunách (2013; nagroda Magnesia Litera – 2014). Opublikowała także zbiory opowiadań Noci, noci (2004) i Tchyně nemá jazyk (2023), nowelę Amáliina nehybnost (2021; Nagroda literacka tygodnika „Reflex” – 2021; nominacja do nagrody Magnesia Litera – 2022) oraz sztukę teatralną Niekur (2007; Nagroda Alfréda Radoka – 2006), którą w 2008 roku wystawił Teatr Ungelt w Pradze. W roku 2003 zdobyła niemiecką Nagrodę Huberta Burdy dla młodej poezji z Europy Wschodniej, a w 2007 roku odbyła miesięczny pobyt rezydencyjny dla zagranicznych dramaturgów w Royal Court Theatre w Londynie. Czytania sceniczne sztuk Niekur oraz Čas třešňového dýmu odbyły się w: Berlinie, Nowym Jorku, Paryżu, Rzymie i Fort-de-France na Martynice. Jej twórczość poetycka była tłumaczona na dwadzieścia języków, a książkowe wybory wierszy ukazały się w: Austrii (2002), Serbii (2011), Grecji (2021), Wielkiej Brytanii (2021) i Hondurasie (2023).
Zofia Bałdyga (ur. w 1987 r.) – autorka książek poetyckich: Passe-partout (2006), Współgłoski (2010), Kto kupi tak małe kraje (2017), Klimat kontynentalny (2021) oraz Poslední cestopisy (2023). Absolwentka studiów w Instytucie Slawistyki Zachodniej i Południowej na Uniwersytecie Warszawskim. Tłumaczka najnowszej poezji czeskiej i słowackiej. Autorka antologii poezji kobiet Sąsiadki. 10 poetek czeskich (2020) oraz Sąsiadki. 10 poetek słowackich (2022). Za działalność translatorską uhonorowana Nagrodą „Literatury na Świecie” w kategorii „Młoda twarz” (2021). Mieszka w Pradze.
Redaktor: Szczepan Kopyt
Autor okładki i koncepcji graficznej: Piotr Zdanowicz
| Autor: | Rudčenková Kateřina |
| Isbn: | 978-83-67433-50-1 |
| Format: | 11,5 × 17 cm |
| Oprawa: | miękka ze skrzydełkami |
| Liczba stron: | 76 |
| Rok wydania: | 2025 |
| Nr tomu w serii: | 297 |
| Patroni medialni: | kulturaupodstaw.pl, kulturapoznan.pl, Radio Afera, Fundacja Kulturakcja |